Anas Ahmad, wani kyakkyawan mai tunani a Nijeriya, ya bayyana cewa, Afirka ba ta rasa dabaru, hazaka, kirkire-kirkire ko damar magance matsalar da kanta ba. Ya ce, abin da galibi muka rasa shi ne yarda da jajircewa wajen samar da hanyoyin magance matsalo wadanda aka tsara su yadda ya kamata bisa la’akari da halin da muke ciki.
Ahmad ya samu asali daga kwarewata wajen samar da hanyoyin fasaha a Nijeriya da kuma yin aiki tare da cibiyoyi wadanda dole ne su gudanar da ayyukansu bisa la’akari da yanayin da muke ciki. Ta hanyar wannan aiki, na ga muhimmancin tsara fasaha bisa la’akari da mutane, ababen more rayuwa, hanyoyin gudanar da aiki da kuma yanayin tattalin arzikin da aka tsara fasahar domin ta yi wa hidima.
Wannan kwarewa ta kara karfafa imanin da nake da shi cewa Afirka ba za ta tsayawa kawai wajen amfani da fasaha ba; dole ne mu kara zama masu kirkirarta da mallakarta. “Babbar hanyar magance matsalar Afirka ita ce hanyar da ’yan Afirka suka samar. Dole ne mu gina, mu mallaki kuma mu dore kan hanyoyin magance matsalar da aka tsara su bisa yanayinmu; bai kamata kawai mu rika shigo da hanyoyin da aka tsara su domin yanayin wasu ba.”
Wannan ba yana nufin cewa bai kamata mu koyi darasi daga sauran sassan duniya ba-ne. Akasin haka, Afirka ya kamata ta koyi darasi, ta yi hadin gwiwa, ta rungumi fasahohin da suke da amfani, sannan ta amfana da ilimin duniya. Amma koyo da wasu bai kamata ya zama abin dogaro na dindindin kan hanyoyin magance matsalar da aka samar domin wuraren da suke da al’adu, tattalin arziki, ababen more rayuwa, cibiyoyi da kalubale daban da namu ba.
Hanyar magance matsala da ke aiki yadda ya kamata a wani wuri, na iya kasa aiki a Afirka ba tare da an yi mata gagarumin gyara da daidaitawa da yanayinmu ba. Kalubalen da muke fuskanta galibi na musamman ne. Daga fannin ilimi da kiwon lafiya zuwa noma, sufuri, ayyukan kudi, fasaha, tsaro da gudanar da harkokin gwamnati, yanayin Afirka na bukatar tunanin ’yan Afirka.
Muna bukatar hanyoyin magance matsalar da suka fahimci al’ummominmu, ababen more rayuwarmu, kasuwanninmu, harsunanmu, albarkatunmu da kuma yadda al’ummarmu ke rayuwa da gudanar da ayyukansu a zahiri. Abu mafi muhimmanci shi ne, bai kamata mu tsaya kawai wajen amfani da hanyoyin magance matsalar ba; dole ne mu zama masu kirkirarsu da mallakarsu.
Lokacin da masu habaka fasaha na Afirka suka samar da fasahar Afirka, ’yan kasuwar Afirka suka kirkiri harkokin kasuwancin Afirka, masu binciken Afirka suka nemo hanyoyin magance kalubalen Afirka, sannan cibiyoyin Afirka suka zuba jari a kirkire-kirkiren Afirka, muna samar da fiye da kayayyaki kawai. Muna samar da ilimi, ayyukan yi, hakkin mallakar fasaha, kwarewa da kuma, ’yancin dogaro da kanmu na dogon lokaci.
Key points
- Afirka na bukatar kirkirar da mallakar hanyoyin magance matsaloolinta.
